Kolejna ustawowa zagadka: czy podatnikiem VAT jest dostawca czy nabywca

Prawo gospodarcze nie dostrzega potrzeby zachowania cigoci bytu przedsibiorstwa prowadzonego przez osob fizyczn. Nie zapewnia moliwoci rozwoju bez koniecznoci jego prawnej dezorganizacji - dowodzi Wiesaw Rozmysowicz - biegy rewident, doradca podatkowy, prezes zarzdu firmy audytorsko-konsultingowej Wessly sp. z o.o.

Przedsibiorca prowadzcy dziaalno gospodarcz zorganizowan w formie przedsibiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, nie ma szansy, aby bez naruszenia status quo przeksztaci form prowadzonej dziaalnoci z przedsibiorcy bdcego osob fizyczn na przedsibiorc osob prawn: jednoosobow spk z o.o. czy spk akcyjn. Problem nie dotyczy braku fizycznej moliwoci utrzymania struktury organizacyjnej takiego przedsibiorstwa, lecz braku jego autonomicznoci prawnopodatkowej, adekwatnej do praw i obowizkw wynikajcych z wystpujcych w nim zdarze gospodarczych.

Interdyscyplinarno procesu przeksztacenia formy prawnej prowadzonej dziaalnoci wymaga szczeglnie jasnych i jednoznacznych przepisw. Uregulowania dotyczce aspektw formalnoprawnych przeksztacenia, majtkowych czy wreszcie prawnopodatkowych nie mog by rdem dowolnych interpretacji urzdniczych. Przedsibiorczo, podstawowy nonik naszego wzrostu gospodarczego, musi by wspierana przepisami, ktre zapewni bezpieczestwo obrotu gospodarczego. Ksztatowanie rnych form przedsibiorczoci oraz naturalne procesy rozwoju powinny mie podstawy prawne na tyle trwae, aby nikt nie mg ich "po czasie" podwaa.
Miao by inaczej

Jeszcze nie tak dawno z przepisw wprowadzajcych ustaw o Krajowym Rejestrze Sdowym (art. 1a) wynikao, e podejmowanie dziaalnoci gospodarczej wymagao wpisu do ewidencji prowadzenia dziaalnoci gospodarczej ju tylko do 31 grudnia 2001 r. Po tym terminie wszyscy przedsibiorcy mieli by rejestrowani w KRS, by w efekcie uzyska status kupcw rejestrowych. Dziki temu mieli sta si podmiotami, dla ktrych, ze wzgldu na sukcesj uniwersaln w kolejnych stadiach rozwoju, waciwym rdem prawa byby kodeks spek handlowych. Ostatecznie jednak nie doszo do usankcjonowania statusu przedsibiorcw jako kupcw rejestrowych.

Zmiany przepisw art. 36 pkt 1) ustawy o KRS oraz m.in. art. 23 ustawy o swobodzie dziaalnoci gospodarczej trwale wyczyy przedsibiorc z krgu podmiotw podlegajcych usystematyzowanej i jednolitej dla wszystkich podmiotw gospodarczych rejestracji, zapewniajcej cigo rozwoju powoanemu przeze przedsibiorstwu.

Utrzymywanie w jednym "garnku" drobnych kupcw i rzemielnikw z przedsibiorcami, ktrych organizacja dziaalnoci posiada znamiona przedsibiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, powoduje, e konsekwencje ponosi ten ostatni - przedsibiorca.
Jakim prawem?

Zagubiony w wymienianych, podstawowych przecie dla biznesu aktach prawnych tene przedsibiorca nie znajduje do dzisiaj przepisw, ktre pozwoliyby mu w sposb bezpieczny przeksztaci form prawn prowadzonej dziaalnoci.

Gorzej, gwny akt regulujcy sfery podatkowe ycia gospodarczego ordynacja podatkowa, w zbiorze przepisw odnoszcych si do zmian form prowadzonej dziaalnoci narusza podstawowe jego prawa jako obywatela - prawo wasnoci i rwnoci podmiotw wobec prawa. Przepisami ordynacji podatkowej ustawodawca zapewni bowiem sukcesj podatkow dla kadej formy prawnej dziaalnoci powstaej z przeksztacenia, z wyjtkiem sukcesji podatkowych praw i obowizkw przedsibiorcy - osoby fizycznej, ktry chciaby kontynuowa jednoosobow dziaalno gospodarcz w formie spki kapitaowej.

Ustawodawca postanowi rwnoczenie w tym akcie, e sukcesj podatkow zachowa porednio tylko ten przedsibiorca, ktry wniesie swoje przedsibiorstwo do spki osobowej ( 5 art. 93).

Nie sposb nie zapyta - a dlaczego, czy wrcz - jakim prawem pastwo zmusza obywatela do dzielenia si rezultatami swojej przedsibiorczoci, w istocie swoj wasnoci z innymi przedsibiorcami tylko po to, by ten uzyska takie same prawa, jakie inni otrzymuj bez adnych warunkw?

Czy nie dochodzi tu przypadkiem do amania konstytucji, ktra chroni wasno (art. 21) i zapewnia (art. 32), e wszyscy wobec prawa s rwni, oraz e nikt nie moe by dyskryminowany m.in. w yciu gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.
Chodzi o VAT

Co prawda, przepisami art. 22 dopuszcza ograniczenia wolnoci dziaalnoci gospodarczej, ale tylko ze wzgldu na wany interes publiczny.

Jaki to jednak wany interes publiczny powoduje utrzymywanie takiego stanu? Co jest przesaniem tej szczeglnej koncepcji braku sukcesji podatkowej w przypadku przeksztace formy prawnej dziaalnoci prowadzonej przez przedsibiorc indywidualnego? Przecie nie obawa, e podatnik taki opacznie zrozumie, i sukcesji podlegaj take jego zobowizania z tytuu podatku dochodowego od osb fizycznych. Gdyby tak byo w istocie, czy dopuszczono by do sukcesji podatkowej spki kapitaowej powstaej w wyniku przeksztacenia spki niemajcej osobowoci prawnej (art. 93a w  1) albo sukcesji spki niemajcej osobowoci prawnej, do ktrej osoba fizyczna wniosa na pokrycie udziau wkad w postaci swojego przedsibiorstwa (art. 93a w  2)?

Problem sukcesji podatkowej nie dotyczy podatku dochodowego od osb fizycznych. Ten przecie zawsze pozostanie zobowizaniem przedsibiorcy - osoby fizycznej.

Problem ten odnosi si do sukcesji, a raczej braku sukcesji praw i obowizkw wynikajcych z przepisw ustawy o VAT. To w tym obszarze prawa wanie zawiera si istota braku ustawowej gwarancji cigoci bytu przedsibiorstwa.

Pewno sukcesji VAT ma znaczenie o tyle szczeglne, e jej wartoci podstawow jest prawo kontynuacji dotychczasowych rozlicze podatku nalenego i naliczonego, powstaych w trakcie dziaalnoci przedsibiorstwa przed transformacj.

Uznanie prawa kontynuacji albo jego zakwestionowanie jest dla przedsibiorcw by albo nie by.

W obecnym stanie prawnym przedsibiorca, ktry decyduje si na dalsze prowadzenie przedsibiorstwa pod firm spki kapitaowej, zaprzestaje dokonywania czynnoci podlegajcych opodatkowaniu VAT. W konsekwencji zaprzestania wykonywania czynnoci podlegajcych opodatkowaniu, zgodnie z przepisami art. 14 ustawy o podatku od towarw i usug, zobowizany jest zgosi urzdowi skarbowemu, ktry dokona rejestracji, zaprzestanie dziaalnoci, sporzdzi remanent i w ostatecznoci rozliczy si z VAT.

Ustawa niestety nie odrnia zaprzestania dziaalnoci przedsibiorcy w zwizku z przeksztaceniem formy prawnej prowadzenia dziaalnoci od likwidacji przedsibiorstwa w zwizku z zaprzestaniem dziaalnoci.
Demony przeszoci

Sytuacja przeksztacanego przedsibiorcy staje si jeszcze bardziej skomplikowana, kiedy do analizy wczy si przepisy ustawy dotyczce zwolnienia z opodatkowania aportw wnoszonych do spek cywilnych i handlowych. Rozpowszechniajcy si pord organw fiskusa powrt do pogldu - moim zdaniem w przypadku przeksztace bezpodstawnego - e czynno wnoszenia przez przedsibiorc do spki skadnikw majtkowych dotychczasowego przedsibiorstwa w istocie jest wnoszeniem aportu, budzi coraz wikszy niepokj. Oznacza by to znowu miao, e skadniki majtkowe zostay wykorzystane do czynnoci zwolnionej z opodatkowania. W konsekwencji wystpowaby obowizek dokonywania korekt podatku naliczonego w zakresie, w jakim zosta on wczeniej odliczony.

Taki tok rozumowania mona uzna za anachronizm. Ju przecie ok. szeciu lat temu doszo midzy fiskusem i przedsibiorcami do konsensusu. Ministerstwo Finansw, a take orzecznictwo przychyli si do pogldu, e zaprzestanie dziaalnoci przedsibiorcy jako osoby fizycznej w zwizku z jej kontynuacj w innej formie prawnej, tj. przedsibiorcy - spki kapitaowej, to nie likwidacja teje dziaalnoci, lecz jej przeksztacenie. Ustawiczne przywracanie przez niektrych urzdnikw fiskusa demonw przeszoci jest moliwe wanie dlatego, e brak jest w art. 14 ustawy o VAT jednoznacznych przepisw o wyczeniu obowizku rozlicze VAT w przypadku przeksztacenia formy prawnej dziaalnoci prowadzonej dotychczas przez przedsibiorc bdcego osob fizyczn. To konsekwencja take braku w ordynacji podatkowej uregulowa, ktre zapewniayby sukcesj podatkow spce kapitaowej powstaej z przeksztacenia przedsibiorcy indywidualnego.

Sadz, e ju czas najwyszy, aby t swoist bia plam naszego sytemu prawnego wypeni jednoznacznymi i koncepcyjnie spjnymi przepisami, ktre przywrc przedsibiorcy jego prawa konstytucyjne, zapewniajc bezpieczestwo rozwoju przedsibiorczoci indywidualnej.

Wierzy naley, e legislatorzy tym razem z wielk atencj pochyl si nad przywoanymi aktami, by zapewni przedsibiorcom bezpieczny rozwj bez koniecznoci korekt i rozlicze VAT, z zachowaniem penej ochrony bytu podmiotu posiadajcego atrybuty przedsibiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego.

Nieprzeksztacalne przedsibiorstwa

Wiesaw Rozmysowicz

rdo : Rzeczpospolita

112941 komentarzy

  • High paying affiliate programs

    napisane przez High paying affiliate programs

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:49

    This text is invaluable. When can I find out more?

  • Https://Selir365.com/

    napisane przez Https://Selir365.com/

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:46

    I blog frequently and I truly thank you for your information. This great article has truly peaked my interest.
    I will bookmark your website and keep checking for new information about once per week.

    I opted in for your RSS feed too.

  • bandar judi Taruhan

    napisane przez bandar judi Taruhan

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:43

    Hi there, I enjoy reading through your post. I like to write a little
    comment to support you.

  • نقل عفش الكويت

    napisane przez نقل عفش الكويت

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:43

    I like thе helpful info you supply օn үour
    articles. I ѡill bookmark your weglog and check оnce more here frequently.
    Ι am moderately sᥙre I will learn a lot of neѡ stuff rigһt here!
    Good luck for thee next!

  • Short hairstyles For women 2015

    napisane przez Short hairstyles For women 2015

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:42

    Genuinely no matter if someone doesn't know afterward its
    up to other viewers that they will help, so here it occurs.
    http://shorthairstylesku.blogspot.com/

  • situs idn poker online

    napisane przez situs idn poker online

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:33

    It is appropriate time to make some plans for the future
    and it's time to be happy. I've read this post and if I could I wish to
    suggest you some interesting things or suggestions.
    Maybe you could write next articles referring to this article.

    I wish to read even more things about it!

  • Responsive Web Design

    napisane przez Responsive Web Design

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:21

    I've read some good stuff here. Definitely value bookmarking
    for revisiting. I surprise how so much effort you place to make this
    type of fantastic informative site.

  • download w88club

    napisane przez download w88club

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:15

    Greetings from Ohio! I'm bored to tears
    at work so I decided to browse your website on my iphone during lunch break.

    I really like the knowledge you provide here and can't wait to take a look when I get home.
    I'm amazed at how fast your blog loaded on my mobile .. I'm not even using WIFI, just 3G ..
    Anyhow, fantastic blog!

  • digital printing

    napisane przez digital printing

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:13

    It's impressive that you are getting thoughts from this article as well as from our dialogue made at this time.

  • Thurman

    napisane przez Thurman

    wtorek, 07 kwiecień 2020 12:02

    Thanks very nice blog!

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.

dobrzemieszkaj.pl

Go to top
pauseplay
/
show/hideshow/hide