Kolejna ustawowa zagadka: czy podatnikiem VAT jest dostawca czy nabywca

Prawo gospodarcze nie dostrzega potrzeby zachowania cigoci bytu przedsibiorstwa prowadzonego przez osob fizyczn. Nie zapewnia moliwoci rozwoju bez koniecznoci jego prawnej dezorganizacji - dowodzi Wiesaw Rozmysowicz - biegy rewident, doradca podatkowy, prezes zarzdu firmy audytorsko-konsultingowej Wessly sp. z o.o.

Przedsibiorca prowadzcy dziaalno gospodarcz zorganizowan w formie przedsibiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, nie ma szansy, aby bez naruszenia status quo przeksztaci form prowadzonej dziaalnoci z przedsibiorcy bdcego osob fizyczn na przedsibiorc osob prawn: jednoosobow spk z o.o. czy spk akcyjn. Problem nie dotyczy braku fizycznej moliwoci utrzymania struktury organizacyjnej takiego przedsibiorstwa, lecz braku jego autonomicznoci prawnopodatkowej, adekwatnej do praw i obowizkw wynikajcych z wystpujcych w nim zdarze gospodarczych.

Interdyscyplinarno procesu przeksztacenia formy prawnej prowadzonej dziaalnoci wymaga szczeglnie jasnych i jednoznacznych przepisw. Uregulowania dotyczce aspektw formalnoprawnych przeksztacenia, majtkowych czy wreszcie prawnopodatkowych nie mog by rdem dowolnych interpretacji urzdniczych. Przedsibiorczo, podstawowy nonik naszego wzrostu gospodarczego, musi by wspierana przepisami, ktre zapewni bezpieczestwo obrotu gospodarczego. Ksztatowanie rnych form przedsibiorczoci oraz naturalne procesy rozwoju powinny mie podstawy prawne na tyle trwae, aby nikt nie mg ich "po czasie" podwaa.
Miao by inaczej

Jeszcze nie tak dawno z przepisw wprowadzajcych ustaw o Krajowym Rejestrze Sdowym (art. 1a) wynikao, e podejmowanie dziaalnoci gospodarczej wymagao wpisu do ewidencji prowadzenia dziaalnoci gospodarczej ju tylko do 31 grudnia 2001 r. Po tym terminie wszyscy przedsibiorcy mieli by rejestrowani w KRS, by w efekcie uzyska status kupcw rejestrowych. Dziki temu mieli sta si podmiotami, dla ktrych, ze wzgldu na sukcesj uniwersaln w kolejnych stadiach rozwoju, waciwym rdem prawa byby kodeks spek handlowych. Ostatecznie jednak nie doszo do usankcjonowania statusu przedsibiorcw jako kupcw rejestrowych.

Zmiany przepisw art. 36 pkt 1) ustawy o KRS oraz m.in. art. 23 ustawy o swobodzie dziaalnoci gospodarczej trwale wyczyy przedsibiorc z krgu podmiotw podlegajcych usystematyzowanej i jednolitej dla wszystkich podmiotw gospodarczych rejestracji, zapewniajcej cigo rozwoju powoanemu przeze przedsibiorstwu.

Utrzymywanie w jednym "garnku" drobnych kupcw i rzemielnikw z przedsibiorcami, ktrych organizacja dziaalnoci posiada znamiona przedsibiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, powoduje, e konsekwencje ponosi ten ostatni - przedsibiorca.
Jakim prawem?

Zagubiony w wymienianych, podstawowych przecie dla biznesu aktach prawnych tene przedsibiorca nie znajduje do dzisiaj przepisw, ktre pozwoliyby mu w sposb bezpieczny przeksztaci form prawn prowadzonej dziaalnoci.

Gorzej, gwny akt regulujcy sfery podatkowe ycia gospodarczego ordynacja podatkowa, w zbiorze przepisw odnoszcych si do zmian form prowadzonej dziaalnoci narusza podstawowe jego prawa jako obywatela - prawo wasnoci i rwnoci podmiotw wobec prawa. Przepisami ordynacji podatkowej ustawodawca zapewni bowiem sukcesj podatkow dla kadej formy prawnej dziaalnoci powstaej z przeksztacenia, z wyjtkiem sukcesji podatkowych praw i obowizkw przedsibiorcy - osoby fizycznej, ktry chciaby kontynuowa jednoosobow dziaalno gospodarcz w formie spki kapitaowej.

Ustawodawca postanowi rwnoczenie w tym akcie, e sukcesj podatkow zachowa porednio tylko ten przedsibiorca, ktry wniesie swoje przedsibiorstwo do spki osobowej ( 5 art. 93).

Nie sposb nie zapyta - a dlaczego, czy wrcz - jakim prawem pastwo zmusza obywatela do dzielenia si rezultatami swojej przedsibiorczoci, w istocie swoj wasnoci z innymi przedsibiorcami tylko po to, by ten uzyska takie same prawa, jakie inni otrzymuj bez adnych warunkw?

Czy nie dochodzi tu przypadkiem do amania konstytucji, ktra chroni wasno (art. 21) i zapewnia (art. 32), e wszyscy wobec prawa s rwni, oraz e nikt nie moe by dyskryminowany m.in. w yciu gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.
Chodzi o VAT

Co prawda, przepisami art. 22 dopuszcza ograniczenia wolnoci dziaalnoci gospodarczej, ale tylko ze wzgldu na wany interes publiczny.

Jaki to jednak wany interes publiczny powoduje utrzymywanie takiego stanu? Co jest przesaniem tej szczeglnej koncepcji braku sukcesji podatkowej w przypadku przeksztace formy prawnej dziaalnoci prowadzonej przez przedsibiorc indywidualnego? Przecie nie obawa, e podatnik taki opacznie zrozumie, i sukcesji podlegaj take jego zobowizania z tytuu podatku dochodowego od osb fizycznych. Gdyby tak byo w istocie, czy dopuszczono by do sukcesji podatkowej spki kapitaowej powstaej w wyniku przeksztacenia spki niemajcej osobowoci prawnej (art. 93a w  1) albo sukcesji spki niemajcej osobowoci prawnej, do ktrej osoba fizyczna wniosa na pokrycie udziau wkad w postaci swojego przedsibiorstwa (art. 93a w  2)?

Problem sukcesji podatkowej nie dotyczy podatku dochodowego od osb fizycznych. Ten przecie zawsze pozostanie zobowizaniem przedsibiorcy - osoby fizycznej.

Problem ten odnosi si do sukcesji, a raczej braku sukcesji praw i obowizkw wynikajcych z przepisw ustawy o VAT. To w tym obszarze prawa wanie zawiera si istota braku ustawowej gwarancji cigoci bytu przedsibiorstwa.

Pewno sukcesji VAT ma znaczenie o tyle szczeglne, e jej wartoci podstawow jest prawo kontynuacji dotychczasowych rozlicze podatku nalenego i naliczonego, powstaych w trakcie dziaalnoci przedsibiorstwa przed transformacj.

Uznanie prawa kontynuacji albo jego zakwestionowanie jest dla przedsibiorcw by albo nie by.

W obecnym stanie prawnym przedsibiorca, ktry decyduje si na dalsze prowadzenie przedsibiorstwa pod firm spki kapitaowej, zaprzestaje dokonywania czynnoci podlegajcych opodatkowaniu VAT. W konsekwencji zaprzestania wykonywania czynnoci podlegajcych opodatkowaniu, zgodnie z przepisami art. 14 ustawy o podatku od towarw i usug, zobowizany jest zgosi urzdowi skarbowemu, ktry dokona rejestracji, zaprzestanie dziaalnoci, sporzdzi remanent i w ostatecznoci rozliczy si z VAT.

Ustawa niestety nie odrnia zaprzestania dziaalnoci przedsibiorcy w zwizku z przeksztaceniem formy prawnej prowadzenia dziaalnoci od likwidacji przedsibiorstwa w zwizku z zaprzestaniem dziaalnoci.
Demony przeszoci

Sytuacja przeksztacanego przedsibiorcy staje si jeszcze bardziej skomplikowana, kiedy do analizy wczy si przepisy ustawy dotyczce zwolnienia z opodatkowania aportw wnoszonych do spek cywilnych i handlowych. Rozpowszechniajcy si pord organw fiskusa powrt do pogldu - moim zdaniem w przypadku przeksztace bezpodstawnego - e czynno wnoszenia przez przedsibiorc do spki skadnikw majtkowych dotychczasowego przedsibiorstwa w istocie jest wnoszeniem aportu, budzi coraz wikszy niepokj. Oznacza by to znowu miao, e skadniki majtkowe zostay wykorzystane do czynnoci zwolnionej z opodatkowania. W konsekwencji wystpowaby obowizek dokonywania korekt podatku naliczonego w zakresie, w jakim zosta on wczeniej odliczony.

Taki tok rozumowania mona uzna za anachronizm. Ju przecie ok. szeciu lat temu doszo midzy fiskusem i przedsibiorcami do konsensusu. Ministerstwo Finansw, a take orzecznictwo przychyli si do pogldu, e zaprzestanie dziaalnoci przedsibiorcy jako osoby fizycznej w zwizku z jej kontynuacj w innej formie prawnej, tj. przedsibiorcy - spki kapitaowej, to nie likwidacja teje dziaalnoci, lecz jej przeksztacenie. Ustawiczne przywracanie przez niektrych urzdnikw fiskusa demonw przeszoci jest moliwe wanie dlatego, e brak jest w art. 14 ustawy o VAT jednoznacznych przepisw o wyczeniu obowizku rozlicze VAT w przypadku przeksztacenia formy prawnej dziaalnoci prowadzonej dotychczas przez przedsibiorc bdcego osob fizyczn. To konsekwencja take braku w ordynacji podatkowej uregulowa, ktre zapewniayby sukcesj podatkow spce kapitaowej powstaej z przeksztacenia przedsibiorcy indywidualnego.

Sadz, e ju czas najwyszy, aby t swoist bia plam naszego sytemu prawnego wypeni jednoznacznymi i koncepcyjnie spjnymi przepisami, ktre przywrc przedsibiorcy jego prawa konstytucyjne, zapewniajc bezpieczestwo rozwoju przedsibiorczoci indywidualnej.

Wierzy naley, e legislatorzy tym razem z wielk atencj pochyl si nad przywoanymi aktami, by zapewni przedsibiorcom bezpieczny rozwj bez koniecznoci korekt i rozlicze VAT, z zachowaniem penej ochrony bytu podmiotu posiadajcego atrybuty przedsibiorstwa w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego.

Nieprzeksztacalne przedsibiorstwa

Wiesaw Rozmysowicz

rdo : Rzeczpospolita

157607 komentarzy

  • Chemists online

    napisane przez Chemists online

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:41

    Hi there this is kinda of off topic but I was wanting to
    know if blogs use WYSIWYG editors or if you have to manually code with HTML.
    I'm starting a blog soon but have no coding experience so I wanted to
    get guidance from someone with experience. Any help would be enormously appreciated!

  • 인테리어 디자인

    napisane przez 인테리어 디자인

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:35

    Appreciating the hard work you put into your blog and in depth information you provide.
    It's great to come across a blog every once in a while that isn't the same outdated rehashed material.
    Great read! I've bookmarked your site and I'm adding your RSS feeds to my
    Google account.

  • asdultfriendfinder

    napisane przez asdultfriendfinder

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:35

    Hi, I do think this is an excellent blog. I stumbledupon it
    ;) I am going to revisit once again since i have book marked it.
    Money and freedom is the best way to change, may you be rich and continue to help other people.

  • George Nemphos

    napisane przez George Nemphos

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:32

    hello there and thank you for your info – I have certainly picked up something new
    from right here. I did however expertise some technical
    issues using this website, as I experienced to reload the website many times previous to
    I could get it to load correctly. I had been wondering if your web host is OK?
    Not that I'm complaining, but slow loading instances times will often affect
    your placement in google and can damage your high quality score if
    ads and marketing with Adwords. Well I'm adding this RSS to
    my e-mail and could look out for much more of your respective
    exciting content. Ensure that you update this again very soon.

  • w88

    napisane przez w88

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:22

    You are so interesting! I do not believe I've truly read through a single thing like that before.
    So great to discover somebody with some unique thoughts on this issue.
    Seriously.. many thanks for starting this up. This website is one thing that is needed on the web, someone with
    a bit of originality!

  • T-Shirts Shop

    napisane przez T-Shirts Shop

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:22

    http://www.iconra.com
    https://www.teepublic.com/user/iconra/t-shirts
    TeePublic

    T-Shirts Shop
    Our TeePublic Shop


    You can find many nice t-shirts on our shop for many occasions an seasons:

    Father day, mother day, nurse, sport, electric cars, women, men, kids, girls, boys, pandemic, cars, gifts, etc.


    Welcome to our shop, we believe you will find something that
    you like!
    iconra.com : The Icon Of Inspiration

  • Kina

    napisane przez Kina

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:21

    Hey there! I simply wish tto offer you a huge thumbs up forr
    the great info you've got right here on this post. I aam returning to your website for more
    soon.

  • Website Hosting

    napisane przez Website Hosting

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:19

    I like the helpful information you provide in your articles.
    I'll bookmark your weblog and check again here regularly.
    I am quite certain I'll learn lots of new stuff right here!
    Best of luck for the next!

  • aduilt frend finder

    napisane przez aduilt frend finder

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:19

    Currently it appears like BlogEngine is the preferred blogging
    platform available right now. (from what I've read) Is that what you are using on your blog?

  • Jeanette

    napisane przez Jeanette

    niedziela, 05 lipiec 2020 09:17

    I love your blog.. very nice colors & theme. Did you make this website yourself or did you hire someone to do it for you?
    Plz respond as I'm looking to design my own blog and would like to find out where u got this from.
    thanks a lot

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.

dobrzemieszkaj.pl

Go to top
pauseplay
/
show/hideshow/hide